Nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong thương mại điện tử 2026

Nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong thương mại điện tử 2026: Toàn cảnh pháp lý doanh nghiệp cần biết

Thương mại điện tử tại Việt Nam đã bước vào giai đoạn phát triển bùng nổ với quy mô thị trường ước tính hàng chục tỷ USD. Song song với sự tăng trưởng đó, các vi phạm hành chính trong lĩnh vực này cũng ngày càng phức tạp và tinh vi hơn. Với tư cách luật sư hành nghề hơn 15 năm, tôi nhận thấy nhiều doanh nghiệp — đặc biệt là các hộ kinh doanh cá thể và startup — vẫn còn rất mơ hồ về khung xử phạt hiện hành, dẫn đến những rủi ro pháp lý hoàn toàn có thể phòng tránh được.

Bài viết này sẽ phân tích có hệ thống các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong thương mại điện tử đang có hiệu lực năm 2026, giúp doanh nghiệp chủ động tuân thủ và bảo vệ mình trước pháp luật.

---

Cơ sở pháp lý hiện hành

Khung pháp lý điều chỉnh xử phạt vi phạm hành chính trong thương mại điện tử hiện nay được xây dựng trên nền tảng nhiều văn bản quan trọng:

• Nghị định 98/2020/NĐ-CP ngày 26/8/2020 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
• Nghị định 17/2022/NĐ-CP ngày 31/01/2022 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 98/2020/NĐ-CP
• Luật Thương mại điện tử 2025 (Luật số 122/2025/QH15) và Nghị định 248/2026/NĐ-CP quy định chi tiết, cùng có hiệu lực từ 01/7/2026, thay cho khung quy định cũ của Nghị định 52/2013/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 85/2021/NĐ-CP)
• Luật Giao dịch điện tử 2023 (Luật số 20/2023/QH15), có hiệu lực từ 01/7/2024
• Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 (Luật số 19/2023/QH15)
• Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 (sửa đổi, bổ sung năm 2020, 2022 và gần nhất bởi Luật số 88/2025/QH15, hiệu lực từ 01/7/2025)
• Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 (Luật số 91/2025/QH15), có hiệu lực từ 01/01/2026

Lưu ý quan trọng: Các mức phạt tiền quy định trong Nghị định 98/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi NĐ 17/2022) là mức phạt áp dụng đối với cá nhân. Đối với tổ chức có cùng hành vi vi phạm, mức phạt tiền gấp 02 lần mức phạt đối với cá nhân (theo khoản 4 Điều 4 Nghị định 98/2020/NĐ-CP).

---

Từ 01/7/2026: Luật Thương mại điện tử mới thay đổi gì trong xử lý vi phạm hành chính?

Ngày 10/12/2025, Quốc hội thông qua Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15, có hiệu lực từ 01/7/2026. Cùng ngày, Nghị định 248/2026/NĐ-CP quy định chi tiết Luật này cũng có hiệu lực, thay cho khung quy định cũ của Nghị định 52/2013/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 85/2021/NĐ-CP).

Luật mới không tự quy định mức phạt tiền. Theo Điều 39 Luật Thương mại điện tử, hành vi vi phạm được xử lý theo pháp luật về xử lý vi phạm hành chính. Hành vi có dấu hiệu tội phạm thì bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự. Vì vậy, đến thời điểm cập nhật bài viết, mức phạt cụ thể vẫn căn cứ Nghị định 98/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 17/2022/NĐ-CP). Thủ tục xử phạt (thẩm quyền, thời hiệu, lập biên bản) theo Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012, đã sửa đổi năm 2020, 2022 và gần nhất bởi Luật số 88/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/7/2025).

Theo kế hoạch triển khai Luật Thương mại điện tử của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công Thương được giao xây dựng nghị định sửa đổi, bổ sung nghị định xử phạt trong hoạt động thương mại, hàng giả, hàng cấm và bảo vệ người tiêu dùng (dự kiến quý IV/2026). Trong lúc chờ nghị định này, doanh nghiệp nên làm hai việc:

• Tuân thủ ngay các nghĩa vụ mới như định danh người bán, quy định về livestream bán hàng, và gỡ hàng hóa vi phạm trong 24 giờ khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.
• Theo dõi văn bản xử phạt mới, vì mức phạt có thể được điều chỉnh.

Các nhóm hành vi vi phạm chính và mức xử phạt

1. Vi phạm về đăng ký, thông báo website thương mại điện tử

Theo Điều 62 Nghị định 98/2020/NĐ-CP, các hành vi vi phạm phổ biến bao gồm:

Hành vi vi phạm	Mức phạt (cá nhân)	Mức phạt (tổ chức)
Không thông báo website TMĐT bán hàng với Bộ Công Thương	10.000.000 – 20.000.000 đồng	20.000.000 – 40.000.000 đồng
Không đăng ký website cung cấp dịch vụ TMĐT với Bộ Công Thương	20.000.000 – 30.000.000 đồng	40.000.000 – 60.000.000 đồng
Thiết lập website TMĐT bán hàng khi chưa được cấp đăng ký kinh doanh	5.000.000 – 10.000.000 đồng	10.000.000 – 20.000.000 đồng

Ví dụ thực tế: Một chủ shop bán mỹ phẩm online tại Hà Nội lập website bán hàng nhưng không thực hiện thông báo với Bộ Công Thương qua Cổng thông tin quản lý hoạt động TMĐT (online.gov.vn). Khi bị kiểm tra, chủ shop có thể bị phạt từ 10.000.000 đến 20.000.000 đồng và vẫn phải hoàn tất thủ tục thông báo với Bộ Công Thương.

2. Vi phạm về cung cấp thông tin trên website TMĐT

Đây là nhóm vi phạm phổ biến nhất mà tôi gặp trong thực tiễn tư vấn. Theo Điều 63 Nghị định 98/2020/NĐ-CP:

• Không công bố hoặc công bố không đầy đủ thông tin về chủ sở hữu website (tên, địa chỉ, số điện thoại, email): phạt 1.000.000 – 5.000.000 đồng đối với cá nhân
• Không công bố điều kiện giao dịch chung, chính sách đổi trả, bảo hành: phạt 5.000.000 – 10.000.000 đồng đối với cá nhân
• Cung cấp thông tin gian dối về hàng hóa, dịch vụ trên website TMĐT: phạt 10.000.000 – 20.000.000 đồng đối với cá nhân

Theo kinh nghiệm của tôi, khoảng 70% website TMĐT của doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam không tuân thủ đầy đủ nghĩa vụ công bố thông tin theo quy định. Đây là "quả bom hẹn giờ" pháp lý mà nhiều chủ doanh nghiệp chưa nhận thức được.

3. Vi phạm về hoạt động của sàn giao dịch TMĐT

Đối với các nền tảng sàn TMĐT, Điều 64 Nghị định 98/2020/NĐ-CP quy định mức phạt nghiêm khắc hơn (mức dưới đây áp dụng cho cá nhân; tổ chức bị phạt gấp đôi):

• Không có biện pháp ngăn chặn và loại bỏ khỏi sàn thông tin về hàng hóa, dịch vụ cấm kinh doanh: phạt 20.000.000 – 30.000.000 đồng
• Không yêu cầu người bán cung cấp thông tin theo quy định, hoặc không lưu trữ thông tin đăng ký của người bán: phạt 20.000.000 – 30.000.000 đồng
• Không có biện pháp xử lý kịp thời khi phát hiện hoặc nhận được phản ánh về hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật trên sàn: phạt 30.000.000 – 40.000.000 đồng

4. Vi phạm về bảo vệ thông tin cá nhân người tiêu dùng

Với Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 và Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 (thay thế Nghị định 13/2023/NĐ-CP từ 01/01/2026), đây là lĩnh vực có xu hướng bị siết chặt mạnh:

• Thu thập, sử dụng thông tin cá nhân người tiêu dùng mà không được sự đồng ý: phạt 10.000.000 – 20.000.000 đồng (cá nhân)
• Tiết lộ, chuyển giao thông tin cá nhân cho bên thứ ba khi chưa có sự đồng ý: phạt 20.000.000 – 30.000.000 đồng (cá nhân)
• Không có biện pháp bảo mật thông tin cá nhân: phạt 10.000.000 – 20.000.000 đồng (cá nhân)

Ví dụ thực tế: Một sàn TMĐT quy mô vừa tại TP.HCM bị phát hiện chia sẻ danh sách email và số điện thoại khách hàng cho đối tác quảng cáo mà không có sự đồng ý. Kết quả: bị phạt 60.000.000 đồng (mức phạt tổ chức), buộc gỡ bỏ dữ liệu đã chuyển giao và công khai xin lỗi.

Mức phạt vi phạm dữ liệu cá nhân theo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025

Từ 01/01/2026, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 và Nghị định 356/2025/NĐ-CP có hiệu lực, thay thế Nghị định 13/2023/NĐ-CP. Đây là thay đổi lớn với doanh nghiệp TMĐT vì Luật đặt ra trần phạt rất cao:

• Mua bán dữ liệu cá nhân trái phép: phạt tối đa 10 lần khoản thu có được từ hành vi vi phạm.
• Vi phạm quy định chuyển dữ liệu cá nhân xuyên biên giới: phạt tối đa 5% doanh thu năm trước liền kề của tổ chức.
• Các vi phạm khác về bảo vệ dữ liệu cá nhân: phạt tối đa 3 tỷ đồng.

Khi không có doanh thu năm trước, hoặc mức phạt tính theo doanh thu thấp hơn mức trần cố định, thì áp dụng mức trần cố định. Mức phạt nêu trên áp dụng đối với tổ chức; cá nhân bị phạt bằng một nửa.

Doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp khởi nghiệp được miễn một số nghĩa vụ trong 05 năm kể từ 01/01/2026. Tuy vậy, ưu đãi này không áp dụng nếu doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ xử lý dữ liệu cá nhân, xử lý dữ liệu nhạy cảm hoặc xử lý dữ liệu của số lượng lớn người dùng. Với shop online và sàn TMĐT, việc lấy sự đồng ý rõ ràng của khách hàng trước khi chia sẻ dữ liệu cho đối tác quảng cáo, vận chuyển hay thanh toán là yêu cầu bắt buộc.

5. Vi phạm về kinh doanh hàng giả, hàng cấm qua TMĐT

Đây là nhóm hành vi có mức phạt cao nhất, được quy định tại Mục 2 Chương II Nghị định 98/2020/NĐ-CP:

• Buôn bán hàng giả về giá trị sử dụng, công dụng qua TMĐT: phạt từ 1.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng tùy giá trị hàng hóa (cá nhân)
• Buôn bán hàng giả mạo nhãn hiệu: phạt từ 2.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng (cá nhân)
• Trường hợp có giá trị hàng hóa từ 100.000.000 đồng trở lên có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 192 Bộ luật Hình sự 2015

---

Hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả

Ngoài phạt tiền, doanh nghiệp vi phạm còn có thể bị áp dụng:

Hình thức xử phạt bổ sung

• Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề từ 01 đến 24 tháng
• Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm
• Đình chỉ hoạt động website TMĐT từ 06 đến 12 tháng

Biện pháp khắc phục hậu quả

• Buộc tiêu hủy hàng giả, hàng vi phạm
• Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm
• Buộc cải chính thông tin sai sự thật
• Buộc gỡ bỏ thông tin vi phạm trên website, ứng dụng TMĐT

---

Xu hướng thực thi năm 2026 — Những điều doanh nghiệp cần lưu ý

Từ thực tiễn hành nghề và theo dõi xu hướng lập pháp, tôi nhận định năm 2026 sẽ chứng kiến một số thay đổi đáng chú ý:

Tăng cường giám sát livestream bán hàng

Hoạt động livestream bán hàng trên các nền tảng mạng xã hội đang là "điểm nóng" vi phạm. Cơ quan quản lý đang đẩy mạnh rà soát, yêu cầu người bán hàng qua livestream phải tuân thủ đầy đủ nghĩa vụ như website TMĐT bán hàng.

Siết chặt quản lý hàng hóa xuyên biên giới

Với sự phát triển của các sàn TMĐT xuyên biên giới, việc xử phạt vi phạm liên quan đến hàng hóa nhập khẩu qua kênh TMĐT sẽ được tăng cường, đặc biệt về xuất xứ hàng hóa và chất lượng sản phẩm.

Bảo vệ dữ liệu cá nhân

Từ 01/01/2026, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 và Nghị định 356/2025/NĐ-CP đã thay thế Nghị định 13/2023/NĐ-CP, với mức phạt tối đa lên tới 5% doanh thu đối với một số vi phạm. Doanh nghiệp TMĐT cần rà soát lại toàn bộ quy trình thu thập, xử lý dữ liệu khách hàng để đảm bảo tuân thủ.

---

05 khuyến nghị để doanh nghiệp chủ động tuân thủ

1. Rà soát tính pháp lý của website/ứng dụng TMĐT: Đảm bảo đã thông báo hoặc đăng ký với Bộ Công Thương theo đúng quy định
2. Hoàn thiện công bố thông tin: Kiểm tra đầy đủ thông tin chủ sở hữu, điều kiện giao dịch, chính sách đổi trả, bảo hành trên website
3. Xây dựng chính sách bảo vệ dữ liệu cá nhân: Ban hành quy chế nội bộ về thu thập, xử lý và bảo vệ dữ liệu khách hàng
4. Đào tạo nhân sự: Tập huấn cho bộ phận kinh doanh online về quy định pháp luật TMĐT hiện hành
5. Tư vấn pháp lý chuyên sâu: Hợp tác với đơn vị luật sư có chuyên môn về TMĐT để phòng ngừa rủi ro từ sớm

Phòng bệnh hơn chữa bệnh. Chi phí để tuân thủ pháp luật TMĐT ngay từ đầu luôn thấp hơn rất nhiều so với mức phạt và thiệt hại uy tín khi bị xử lý vi phạm.

---

Luật Taga — Đồng hành pháp lý cho doanh nghiệp thương mại điện tử

Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực thương mại điện tử và công nghệ, Luật Taga cung cấp dịch vụ tư vấn toàn diện giúp doanh nghiệp:

• Rà soát và hoàn thiện hồ sơ pháp lý TMĐT
• Xây dựng điều kiện giao dịch chung, chính sách bảo vệ dữ liệu cá nhân
• Đại diện xử lý khi có quyết định xử phạt vi phạm hành chính
• Tư vấn tuân thủ pháp luật TMĐT dài hạn

Liên hệ ngay Luật Taga để được tư vấn miễn phí:

• Hotline: 0968.856.464
• Website: luattaga.vn

Đừng để vi phạm hành chính trở thành rào cản cho hành trình kinh doanh số của bạn. Hãy để Luật Taga đồng hành cùng doanh nghiệp bạn ngay hôm nay!